Art deco interieur: strakke lijnen en warme materialen

Op de foto: Franse art deco loungestoel van smeedijzer en leer met uitschuifbare voetensteun (€ 1.295) · Art deco velours kleed met franjes – jaren 30, 142 x 91 cm (€ 145)

ART DECO

strakke lijnen, warme materialen en een vleugje durf

Op de foto: Art deco Traditie karaf met 7 glazen van W.J. Rozendaal – Kristalunie, 1932–1933 (€ 195)

Art deco: strakke lijnen, warme materialen en een vleugje durf

Ivoorwitte Franse art-deco sofa uit de jaren 20 in een galerij met doorkijk

Er zijn stijlen die fluisteren en stijlen die een kamer binnenkomen. Art deco hoort bij de tweede soort. Een stoel met een gekrulde smeedijzeren armleuning, een spiegel met getrapte panelen, een lamp van geperst glas: je ziet meteen dat iemand hier iets heeft durven maken.

Toch is art deco geen schreeuwerige stijl. De vormen zijn helder en geordend, de materialen eerlijk en goed gekozen. Juist daardoor past een art-decostuk verrassend goed in een rustig, licht huis van nu.

Wij houden van art deco omdat het vakmanschap en plezier combineert. Het is luxe die je mag aanraken en gebruiken, en die mooier wordt naarmate ze langer meegaat.

Op de foto: Timeless Elegance: Art Deco Sofa from 1920s France, Recently Upholstered Ivory (€ 1.595)

Wat is art deco?

Art deco is de stijl van de jaren twintig en dertig van de vorige eeuw. De naam komt van de grote Parijse tentoonstelling van 1925, de Exposition internationale des arts décoratifs et industriels modernes, waar meubelmakers, glasblazers en smeden lieten zien hoe het moderne leven eruit kon zien.

Je herkent de stijl aan geometrische vormen: trappen, waaiers, zonnestralen, cirkels en zigzaglijnen. Bloemen en dieren komen ook voor, maar gestileerd en strak, niet meer slingerend zoals in de art nouveau die eraan voorafging. De materialen zijn rijk en vaak nieuw voor die tijd: wortelnoten en makassar, smeedijzer, chroom, bakeliet, geslepen en geperst glas, leer en velours.

Frankrijk gaf de toon aan, met makers als Ruhlmann, Lalique en Degué. Maar ook in Nederland werd prachtig werk gemaakt, denk aan het glas van de Kristalunie in Maastricht en aan de verwante vormentaal van de Amsterdamse School.

Waarom is art deco weer zo geliefd?

Na jaren van lichte, strakke en soms wat anonieme interieurs groeit het verlangen naar meubels met een gezicht. Art deco geeft precies dat: één stuk kan een hele kamer karakter geven, zonder dat je de rest hoeft te veranderen.

Daar komt bij dat art deco goed gemaakt is.

Massief hout, dik fineer, gesmeed ijzer, zwaar glas: het is gebouwd om generaties mee te gaan. Wat honderd jaar oud is en nog steeds stevig staat, hoeft zich niet meer te bewijzen. Dat maakt een art-decostuk ook een duurzame keuze.

En misschien wel het belangrijkste: art deco is optimistisch. Het is ontworpen in een tijd die vooruit wilde, en dat voel je nog steeds.

Op de foto: Rowley Gallery art deco spiegel met verguld reliëf van een meisje – Londen, ca. 1925–1935 (€ 725) · Art deco porseleinen sculptuur van twee vliegende vogels – iriserend, jaren 20 (€ 195)

Art-deco spiegel van Rowley Gallery boven een stenen schouw met porseleinen vogels in een salon met lambrisering

De kracht van vorm en materiaal

Bij art deco draait het om twee dingen: een heldere vorm en een materiaal dat voor zichzelf spreekt. Versiering is er wel, maar ze volgt de vorm en zit nooit in de weg.

Kijk naar een hanglamp van geperst glas.

De schaal is eenvoudig rond, maar in het matte glas zitten bloemen in reliëf die het licht breken en verzachten. Overdag is het een sculptuur aan het plafond, in de avond geeft ze een zacht, gelijkmatig licht dat geen moderne lamp zo nadoet.

Hetzelfde geldt voor smeedwerk. Een armleuning die uitloopt in een krul is constructie en ornament tegelijk. Je ziet de hand van de smid, en juist die kleine onregelmatigheid maakt het stuk levend.

Op de foto: Art deco hanglamp Degué – geperst glas met bloemen en messing, jaren 20–30 (€ 395)

Art-deco hanglamp van Degué van geperst glas in een stenen trappenhuis

Hoe combineer je art deco zonder dat het een filmdecor wordt?

De grootste valkuil is te veel willen. Een kamer vol art deco, met glanzend hout, goud en spiegels van vloer tot plafond, wordt al snel een decor. Mooi om naar te kijken, minder prettig om in te wonen.

Kies er één of twee.

Zet een art-deco fauteuil in een lichte kamer met een stenen of houten vloer, gekalkte muren en linnen gordijnen. De rust van de ruimte laat de vorm van het meubel spreken, en het meubel geeft de ruimte haar spanning. Dat werkt veel beter dan een verzameling stukken die om aandacht vechten.

Combineer gerust met andere tijden. Art deco staat prachtig naast een oude Franse boerentafel, een abstract schilderij of een eenvoudige mid-century stoel.

Let op de verhouding tussen glans en mat. Heeft het meubel gepolitoerd hout of chroom, houd de omgeving dan mat en doorleefd: kalk, steen, linnen, wol. Zo blijft het warm en wordt het nergens kil of protserig.

Waar let je op als je art deco koopt?

Art-deco avondtasje en Balinees houtsnijwerk van een reekalf op een kalkstenen vensterbank

Kijk eerst naar de constructie. Staat het stevig, sluiten deuren en laden goed, zijn verbindingen origineel? Bij fineer mag je kleine reparaties verwachten, maar grote loslatende stukken zijn kostbaar om te herstellen.

Kijk daarna naar de afwerking. Een oude politoerlaag met wat gebruikssporen is meestal mooier dan een meubel dat kaal is geschuurd en opnieuw gespoten. Patina is geen gebrek maar een deel van de waarde. Dat geldt ook voor leer, smeedijzer en verzilvering.

Op de foto: Klein art deco avondtasje van zwart geribbeld leer – circa 1920 (€ 145) · Balinees art deco houtsnijwerk slapend reekalf met origineel verkoopetiket – Pita Maha-periode, jaren 30

Bij glas en verlichting let je op schilfers aan de randen en op de ophanging. De bedrading van oude lampen laat je altijd nakijken door een elektricien voordat je ze aansluit.

En tot slot: koop wat je raakt. Een eenvoudig, eerlijk stuk uit de periode is meer waard dan een latere kopie die de stijl nadoet. Kleine objecten zoals een avondtasje, een karaf of een beeldje zijn een mooie manier om te beginnen.

Art deco in een licht, rustig interieur

Art deco wordt vaak getoond in donkere, glanzende kamers. Wij zien het liever anders.

In een lichte ruimte met witgekalkte muren en een oude stenen vloer komt de lijn van een art-decomeubel veel beter uit. Het donkere hout, het rode leer of het ivoorwit van een bank krijgt lucht, en het daglicht laat elk detail zien.

Denk aan hoge ramen en doorzichten.

Een bank in een galerij, een stoel bij openslaande deuren, een spiegel boven een eenvoudige schouw: art deco houdt van ruimte om zich heen. Geef een stuk een eigen plek en laat de muur erachter gerust leeg.

Zo wordt het geen museumzaal en geen filmset, maar een huis waarin je elke dag langs iets moois loopt.

Frans kasteel met terras en doorkijk naar een zaal met art-deco meubels

Op de foto: Timeless Elegance: Art Deco Sofa from 1920s France, Recently Upholstered Ivory (€ 1.595) · Franse art deco loungestoel van smeedijzer en leer met uitschuifbare voetensteun (€ 1.295)

Hoe zou De Huiszwaluw art deco toepassen?

Wij zouden beginnen met één stuk waar je verliefd op bent. Een Franse loungestoel van smeedijzer en leer, een ivoorwitte bank uit de jaren twintig of een spiegel met een verguld reliëf.

Daaromheen houden we het stil: een oud kleed met een geometrisch patroon, een tak in een vaas, een hanglamp van geperst glas. Geen setjes en geen showroom, wel een paar goede dingen die elkaar versterken.

Kleine art-deco objecten doen daarbij veel: een karaf met glazen, een porseleinen beeld, een houtsnijwerk op een vensterbank.

Zo blijft art deco wat het bedoeld was: vakmanschap met plezier, gemaakt om mee te leven.

In onze collectie vind je regelmatig art-deco meubels, verlichting en objecten.