Scandinavisch design in huis: licht hout en rust

Op de foto: Beukenhouten driezitsbank met biezen zitting – jaren 60 (€ 645) · Danish Design Rocking Chair Ilmari Tapiovaara Model Fanett Scandinavian, 1960s (€ 395) · Vintage Design Beuken Krukken / Hocker / Voetenbank jaren 60 (€ 75 per stuk) · Hans-Agne Jakobsson Cone Shaped Chandelier (€ 345)

Scandinavisch interieur: Japanse blauw-witte schaal op een vensterbank en beuken kruk in een stille château-gang

Scandinavisch design in huis: licht hout, rust en eenvoud

Stoelen, banken en lampen uit Denemarken, Zweden en Finland: weinig spullen, goed gemaakt, met ruimte eromheen.

Op de foto: Japanse achthoekige schaal blauw-wit inban – Meiji, ca. 1870–1900 · Vintage Design Beuken Krukken / Hocker / Voetenbank jaren 60 (€ 75 per stuk)

Scandinavisch design: minder, maar beter

Sommige interieurs maken je rustig zodra je binnenkomt. Er staat weinig, wat er staat is van hout, en het licht mag overal bij. Dat is de kern van Scandinavisch design.

Het is geen kale stijl. Hout, biezen, papierkoord en aardewerk geven warmte; de leegte ertussen geeft rust. Elk stuk moet een reden hebben om er te staan.

In dit artikel lees je waar de stijl vandaan komt, waar je op let en hoe je hem toepast. Op de beelden staan stukken uit onze eigen collectie; klik op een stuk om het te bekijken.

Wat is Scandinavisch design?

Scandinavisch design: Niels Møller Model 83 stoelen en hanglamp van Hans-Agne Jakobsson in een château-eetkamer

Scandinavisch design kwam tussen de jaren dertig en zestig tot bloei in Denemarken, Zweden en Finland. Ontwerpers als Hans Wegner, Alvar Aalto en Ilmari Tapiovaara maakten meubels van licht hout, zonder versiering, bedoeld voor gewone huizen. Goed vakwerk en eenvoud gingen samen.

Verwant daaraan is japandi, een recenter woord voor de mix van Scandinavische en Japanse eenvoud. Scandinavische ontwerpers keken sinds het einde van de negentiende eeuw naar Japan en herkenden daar hun eigen voorkeuren: natuurlijke materialen, eerlijke constructies, aandacht voor leegte.

De vier eetkamerstoelen op de foto zijn Model 83 van Niels Otto Møller voor J.L. Møllers Møbelfabrik in Denemarken, met een frame van palissander en een zitting van gevlochten papierkoord. Erboven hangt een kegelvormige aluminium lamp van Hans-Agne Jakobsson voor het Zweedse AB Markaryd. De bedrading van de lamp is niet gecontroleerd; laat die door een elektricien nakijken.

Op de foto: Set of 4 Niels Moller Model 83 Rosewood Dining Chairs, Denmark, 1975 (€ 2.395) · Hans-Agne Jakobsson Cone Shaped Chandelier (€ 345)

Waarom is deze stijl zo geliefd?

Omdat onze huizen vol zijn en onze dagen ook. Een interieur met weinig prikkels voelt als ademruimte. Scandinavisch design geeft die rust zonder kil te worden.

De stijl is ook praktisch. Meubels zijn licht, verplaatsbaar en gemaakt om elke dag te gebruiken. Een stoel is een stoel; hij hoeft niets anders te zijn.

En hij is duurzaam in de gewone betekenis van het woord. Een goede Deense stoel uit de jaren zestig of zeventig gaat generaties mee, en een zitting van papierkoord of biezen kan altijd opnieuw worden gevlochten.

De kracht van Scandinavisch design: hout, vlechtwerk en vakmanschap

Kijk naar een Scandinavische stoel en je ziet hoe hij is gemaakt. Spijlen die in een zitting steken, een rug van gebogen hout, een verbinding die zichtbaar mag blijven. De constructie is de schoonheid.

De spijlenstoel op de foto laat dat zien: een houten zitting, gebogen rugspijlen en een rug van 98 centimeter hoog. Het ontwerp is verwant aan de Fanett-stoel van Ilmari Tapiovaara.

Ernaast staat een beuken kruk uit de jaren zestig met een zitting van zwarte ribstof, 45 centimeter hoog. Als voetenbank, bijzettafel of extra zitplaats: in deze stijl mag een meubel meer dan één ding doen.

Op de foto: Vintage spijlenstoel – Scandinavisch designklassieker (€ 75 per stuk) · Vintage Design Beuken Krukken / Hocker / Voetenbank jaren 60 (€ 75 per stuk)

Scandinavisch design: vintage spijlenstoel en beuken kruk in een leeshoek van een château-bibliotheek

Hoe combineer je Scandinavisch design zonder dat het kaal wordt?

Scandinavisch interieur: Deense grenen stoelen en Japanse Meiji-schaal in een oude château-keuken

Leegte is niet hetzelfde als kaalheid. Een kamer wordt kaal als alles glad en nieuw is. Hij wordt rustig als de weinige dingen die er staan textuur en leeftijd hebben.

Meng daarom houtsoorten en tinten. De Deense stoelen van massief grenen op de foto, in de stijl van Rainer Daumiller en gemaakt rond 1975, zijn stevig en warm van kleur. Naast een oude werktafel en een stenen muur krijgen ze iets tijdloos.

Voeg één voorwerp toe uit een andere wereld. Japans werk past er van nature bij. De achthoekige schaal van blauw-wit porselein is Japans, uit de Meiji-periode, circa 1870–1900. Het decor is met papieren sjablonen aangebracht. Eén schaal op een lege tafel is genoeg.

Op de foto: Set van 4 Deense grenen stoelen in Rainer Daumiller stijl – circa 1975 (€ 595) · Japanse achthoekige schaal blauw-wit inban – Meiji, ca. 1870–1900

Waar let je op als je Scandinavisch design koopt?

Kijk naar de verbindingen. Bij goed Scandinavisch werk zitten rug en poten strak in elkaar en wiebelt er niets. Losse verbindingen zijn te lijmen, maar dat hoort wel in de prijs te zitten.

Bekijk de zitting. Papierkoord en biezen slijten aan de voorrand; een doorgezakte zitting moet opnieuw worden gevlochten. Vraag of de zitting origineel is.

Let op de houtsoort. Palissander, teak, beuken en grenen hebben elk hun eigen kleur en waarde. Palissander is zeldzaam geworden en bepaalt bij Deense stoelen een groot deel van de prijs.

Zoek naar een merk of stempel onder de zitting. Niet elk goed stuk is gemerkt, en een verkoper hoort eerlijk te zeggen wanneer iets ‘in de stijl van’ een ontwerper is en wanneer het echt van die ontwerper komt.

En kijk verder dan Scandinavië. Het oude Nederlandse bankje op de foto, met een hoge lattenrug, brede armleuningen en een handgevlochten biezen zitting, is 100 centimeter breed en past met zijn eenvoud en donkere hout goed in een Scandinavisch interieur.

Op de foto: Oud Nederlands houten bankje met gevlochten zitting (€ 395)

Scandinavisch interieur: oud Nederlands bankje met gevlochten biezen zitting in een château-hal

Scandinavisch design in een licht, rustig interieur

Deze stijl en een oude, lichte ruimte versterken elkaar. Witkalk, steen en een geloogde houten vloer hebben dezelfde rust als de meubels. Er hoeft niets te worden toegevoegd om het af te maken.

Laat het licht het werk doen. Zet stoelen en banken bij een raam, houd de vensterbank leeg op één voorwerp na, en hang geen gordijnen waar het niet nodig is.

Beperk je tot drie tinten: licht hout, één donker accent en wit. Het donkere accent kan een stoel zijn, een zitting of een schaal. Meer contrast heeft de kamer niet nodig.

Scandinavisch design: beuken driezitsbank, Fanett schommelstoel en sculpturale grenen stoelen in een orangerie

Op de foto: Beukenhouten driezitsbank met biezen zitting – jaren 60 (€ 645) · Danish Design Rocking Chair Ilmari Tapiovaara Model Fanett Scandinavian, 1960s (€ 395) · Set van vier sculpturale grenen eetkamerstoelen – jaren 70 (€ 195 voor de set)

Hoe zou De Huiszwaluw Scandinavisch design toepassen?

Wij zouden beginnen met een bank van licht hout. De slanke driezitsbank van beukenhout uit de jaren zestig, met golvende ladderrugleuningen en een gevlochten biezen zitting, is 123 centimeter breed en oogt bijna gewichtloos.

Ertegenover zetten we de schommelstoel Fanett van Ilmari Tapiovaara uit de jaren zestig. Een schommelstoel brengt beweging in een stille kamer, en de spijlenrug laat het licht door.

Voor de eethoek kiezen we stoelen met een eigen vorm, zoals de vier sculpturale grenen eetkamerstoelen uit de jaren zeventig met hun sleutelgatvormige uitsparing in de rug. Eenvoudig, maar niet anoniem.

Hieronder zie je wat er op dit moment aan Scandinavisch design in onze collectie staat. De voorraad wisselt; wat verkocht is, vind je terug onder ‘Eerder in onze collectie’.